Waarom ik hierover schrijf...

Hoe langer ik zelf deze weg loop, hoe meer ik mij realiseer dat dit misschien ook gewoon het leven is.

We verlangen naar liefde en verbinding. Soms krijgen we die, soms niet. We worden gezien en soms afgewezen. Mensen doen ons pijn en wij doen andere mensen pijn. We verdwalen, vallen, staan weer op, nemen afscheid, stellen grenzen en zoeken opnieuw verbinding.

Misschien hoeven we niet voortdurend te wachten op het moment waarop alles eindelijk klopt. Misschien ís juist deze reis, met al haar tegenstrijdigheden, veel meer het leven dan het sprookje waar we soms naar blijven verlangen.

Hoe ziet dat er bij jou uit? Waarin merk jij dat je nog wacht op een moment waarop alles eindelijk ‘goed’ moet zijn?

Hoe langer ik zelf ontwikkel en hoe meer mensen ik heb mogen begeleiden, hoe sterker ik ervaar dat die ontdekkingstocht uiteindelijk niet alleen leidt naar méér kennis of méér zelfverbetering, maar vaak juist naar minder: minder innerlijke strijd, minder bewijzen, minder vasthouden en meer eenvoud.

En misschien ook meer ruimte om te kunnen zijn met zowel vreugde als verdriet, liefde als verlies, kracht als kwetsbaarheid.

Wat zou er bij jou minder mogen worden? Minder moeten? Minder bewijzen? Minder controle?

Als ik terugkijk op mijn eigen geschiedenis, op de zeven jaar waarin ik intensief ben opgeleid en gevormd binnen diepgaand zelfonderzoek, en op de jaren waarin ik zelf mensen heb begeleid en mij verder heb verdiept in hechting en basisvertrouwen, zie ik steeds beter hoe sterk onze geschiedenis verweven raakt met hoe we naar onszelf kijken.

Je ontdekt hoe snel je je kunt identificeren met wat je hebt meegemaakt, met wat anderen ooit over je hebben gezegd, met waar je goed in was, met waar je juist moeite mee had en met wat je dacht te moeten zijn om erbij te horen.

Die zoektocht begint vaak al vroeg. Als kind word je voortdurend gemeten, op school, binnen je gezin en in vergelijking met andere kinderen. Misschien moest je presteren, de beste zijn of indruk maken om het gevoel te krijgen dat je ertoe deed. Misschien was er competitie in het gezin. Misschien leerde je al jong dat je jezelf moest bewijzen om gezien, gewaardeerd of serieus genomen te worden.

Welke meetlat kende jij vroeger? En welke meetlat gebruik je misschien vandaag nog steeds voor jezelf?

En wanneer je ontwikkeling anders verloopt dan verwacht, kan gemakkelijk het gevoel ontstaan: er is iets anders aan mij. Of misschien zelfs: er klopt iets niet aan mij.

Daar kan langzaam zelfafwijzing uit ontstaan. Het gevoel dat je niet helemaal goed genoeg bent zoals je bent. Dat je rustiger, slimmer, sterker, succesvoller of makkelijker moet zijn om geaccepteerd te worden.

En dan ontwikkel je misschien een aangepaste versie van jezelf. Je gaat presteren, pleasen, controleren, wordt heel zelfstandig, houdt je klein of trekt je juist terug. Niet omdat die strategieën verkeerd waren, maar omdat ze je ooit hielpen om verbinding te behouden, afwijzing te voorkomen of je plek te vinden.

Wat ben jij gaan doen om erbij te horen? En wat probeerde je daarmee misschien te voorkomen of juist te krijgen?

Ook afwijzingsgevoeligheid kan daaruit ontstaan. Een blik, een toon, iemand die afstand neemt, niet gekozen worden of een bericht waarop niet wordt gereageerd, kan dan veel sterker binnenkomen dan een ander misschien begrijpt.

Er wordt dan niet alleen iets geraakt in het hier en nu. Er kan ook een oudere overtuiging worden aangeraakt: zie je wel, ik ben niet goed genoeg.

Dan ga je misschien harder je best doen, je aanpassen, bevestiging zoeken of juist afstand nemen voordat iemand anders jou kan afwijzen.

Wat we later als lastig gedrag zien, heeft dus vaak ooit een functie gehad.

Daarom vind ik de vraag niet alleen interessant: waarom doe ik dit? Maar ook: waar heeft dit mij ooit bij geholpen, en heb ik deze strategie vandaag nog nodig?

Je geschiedenis reist met je mee

We komen niet los van onze familielijn ter wereld. We groeien op binnen een geschiedenis, met overtuigingen, gewoonten, loyaliteiten, geheimen, verwachtingen en pijn. Maar ook met liefde, kracht, humor, talenten en bijzondere eigenschappen.

Ook de generaties vóór ons legden hun eigen reis af. Zij hadden hun eigen ervaringen, beperkingen en manieren om met het leven om te gaan. En iets daarvan reist vaak mee naar de volgende generatie.

Wat herken jij uit jouw familie? Wat wil je meenemen, en wat zou je liever niet meer doorgeven?

Misschien herken je als ouder ineens iets van jezelf in je kind. Misschien raakt het gedrag van je kind een oude onzekerheid. Misschien wil je koste wat het kost voorkomen dat jouw kind meemaakt wat jij hebt meegemaakt, of wil je het juist helemaal anders doen dan vroeger bij jou thuis.

Ook daarin kan je eigen geschiedenis opnieuw tot leven komen.

Mijn eigen zoektocht stopt ook niet

Na jaren opleiding, persoonlijke ontwikkeling en diepgaand werken met mijn eigen patronen kom ik niet op een punt waarop ik denk: nu weet ik het allemaal. Eerder het tegenovergestelde.

Je ontdekt nieuwe lagen. Sommige dingen vallen op hun plek. Andere vragen ontstaan opnieuw.

Je kunt denken dat je iets hebt verwerkt en later merken dat een oude angst toch weer wordt geraakt. Je kunt jezelf jarenlang als sterk en zelfstandig hebben gezien en later ontdekken dat daar ook bescherming in zat. Je kunt denken dat je iets hebt losgelaten en in een nieuwe relatie merken dat iets ouds ineens weer wakker wordt.

Dat maakt al het eerdere werk niet zinloos. Integendeel. Het laat juist zien dat ontwikkeling niet lineair verloopt.

Waarvan dacht jij ooit: dit heb ik wel verwerkt — en waar bleek later toch nog iets onder te zitten?

Misschien is dat niet falen.

Misschien is dat verdieping.

Ook kijken naar je eigen aandeel

Ontwikkeling betekent voor mij ook dat je niet alleen kijkt naar wat jou is overkomen, maar ook naar wat jij zelf hebt gedaan.

Naar mensen die jij misschien pijn hebt gedaan. Naar momenten waarop je niet eerlijk was, niet beschikbaar was of vanuit angst, boosheid of bescherming handelde.

Je kunt daar schaamte, schuld of spijt bij voelen.

Ook dat hoort erbij.

Niet jezelf veroordelen, maar wel verantwoordelijkheid nemen.

Kun je naar je eigen aandeel kijken zonder jezelf volledig af te wijzen?

Je geschiedenis begrijpen zonder haar als excuus te gebruiken.

Levenswijsheid ontstaat ook door te leven

Levenswijsheid ontstaat voor mij niet alleen uit boeken, opleidingen of theorieën. Ze ontstaat ook door te leven. Door relaties, vaderschap, verlies, fouten, opnieuw beginnen en door mensen die een stukje met je meelopen.

We hoeven onze zoektocht niet altijd alleen af te leggen.

Dat is ook waarom ik schrijf. Niet om mensen te vertellen hoe hun verhaal in elkaar zit en niet om vanuit één theorie alles te verklaren, maar om mensen te inspireren en te ondersteunen in hun eigen zoektocht.

Niet zodat je nóg harder aan jezelf moet werken, maar zodat er misschien iets meer begrip en mildheid kan ontstaan voor hoe jij geworden bent wie je bent.

Misschien herken jij jezelf hierin

Misschien voel je je snel afgewezen. Misschien heb je vaak het gevoel dat je niet helemaal goed genoeg bent. Misschien raak je snel overprikkeld of heb je moeite met concentratie, rust, grenzen of verbinding.

Misschien ben je later op zoek gegaan naar een verklaring. Misschien ben je gaan lezen over ADHD, autisme, hoogsensitiviteit, hechting, trauma of chronische stress.

Misschien gaf dat herkenning.

Misschien opluchting.

Misschien dacht je: eindelijk begrijp ik waarom ik zo ben.

Maar dan blijft er voor mij nog een belangrijke vraag:

Wat verklaart een diagnose of bepaald kenmerk voor jou — en wat vertelt jouw levensverhaal daarnaast nog over wie je bent geworden?

Daar ga ik in mijn volgende blog verder op in:

Een diagnose vertelt niet het hele verhaal

Over ADHD, trauma, autisme, chronische stress, hechting en de ontwikkeling van basisvertrouwen.